felsefe taşı

Ekonomi Tıkırında. Peki Neden?

Ekonomi Tıkırında. Peki Neden?
Ekim 09
11:14 2018

Noah Yuval Harari, “21. Yüzyıl için 21 Ders” isimli kitabında: “Referandum ve seçimler her zaman insanların duygularıyla ilişkilidir, mantıklarıyla değil, Demokrasi mantıklı tercihler yapmaya ilişkin bir mesele olsaydı, herkese eşit oy hakkı tanımanın hiçbir mantıklı gerekçesi olmazdı. Bazı insanların diğerlerinden, bilhassa da belli ekonomik ve siyasi sorular söz konusuysa daha mantıklı oldukları yönünde bolca delil var. Brexit referandumunun ardından ünlü biyolog Richard Dawkins, İngiliz halkının, kendisi de dahil, büyük bir kısmından böyle bir referadumda oy kullanmasını istemenin yanlış olduğunu çünkü gerekli ekonomi ve siyaset bilimi altyapısına sahip olmadıklarını ifade etmişti. “Einstein’ın cebir hesaplamalarının doğruluğuna halk oylamasıyla karar vermekten ya da pilotun hangi piste ineceğini yolcuların oyuna bırakmaktan farksız bir şey.”(s. 58) şeklindeki bir paragraf ilgimi çekti.

Youtube’da ya da zaman zaman çeşitli televizyonların haber bültenlerinin pazarda durum nasıl bölümlerinde yayınlanan, Ankara’da Kızılay, Ulus, İstanbul’da Eminönü’nde insanlara mikrofon uzatıp, saçma bir soru yöneltiyorlar. Mesela: “İsmet İnönü CHP Parti Meclisi kararıyla partiden ihraç edildi, ne diyorsunuz? Piramitler Mısır’a kaçırıldı. Ne düşünüyorsunuz?” İnsanlar bu sorulara saçma cevaplar verdiklerine gülüp eğleniyoruz. Oysa, aynı kişiler, hatta biz de, benzeri düşüncelerle hislerin yönlendirmesiyle seçimlerde ya da referandumlarda oy kullanıyoruz. Sizce, mantıklı ve rasyonel kararlarla verilmemiş oylarla ne kadar doğru bir yönetim seçebiliriz? Bu durum sadece bizim için değil, tüm dünyada geçerli. Günden güne küresel ısınma nedeniyle Dünya’nın dengesini bozuyoruz ama bunu düzeltmek adına bir şeyler yapabilecek adayları seçmiyoruz. Amerika’nın yaptığı gibi, yaklaşık olarak: “Küresel ısınma da neymiş? Yok öyle bir şey” diyen bir lideri yönetime getirmek ne kadar akılcı?

Sanırım, yukarıda adı geçen yerlerde insanlara “Dünya bir küremsi midir, yoksa tepsi gibi düz müdür?” diye referandum yapılsa, cevap “düzdür” diye çıkabilir. Peki, bunun Türkiye’nin geleceğini güvene alması açısından ne faydası olur? Tabi ki hiç. Belki de seçim sonuçlarını aynı bakış açısı ile yeniden değerlendirmeliyiz. Gerçekten, geleceğimizi daha iyi olması için, akılcı kararlar mı veriyoruz? Yoksa, sadece iyi olacağını düşündüğümüz için, üstelik o konuda hiç ama hiç bir bilgimiz olmasa bile, sadece hislerimiz bizi öyle yönlendirdiği için mi, gidip bir siyasi partiye oy veriyoruz?

Sizce bunun sürdürülebilir bir yanı var mı? Sorunuzun cevabı günümüzdeki ekonomik durumumuzun neden bu halde olduğunu anlamamıza ışık tutabilir.

131 kez okundu
Paylaş

İlginizi Çekebilir

  • Medyatikleştirilmiş Bedenler Üzerine Bir DenemeMedyatikleştirilmiş Bedenler Üzerine Bir Deneme Caddenin köşesini dönmüştüm ki, kalabalık bir insan grubu ile burun buruna geldim. Her zaman ki gibi öğrenciler, siyasi parti temsilcileri başkentte protesto için eylem hazırlığındalar […]
  • Özgür Robot, Köle İnsan!Özgür Robot, Köle İnsan! İnsanlar sanıyor ki robotlar insanın özgürlüğünü elinden alacak. 21. Yüzyılda insan ne kadar özgür ki onu kaybetsin? Yeni derdimiz robotlar! Sanki insalarla ilgili sorunlar çözülmüş […]
  • Doğa…mız!Doğa…mız! “Doğada sessiz, sakin, huzurlu bir denge var” der onlar. O huzurlu dengeyi, gırtlağını sırtlanın güçlü çenesine kaptırmış antilop anlatsa ya… Üzerine basılmış karınca ya da. Dünyaya […]
  • Kültepe Tabletleri ve KadınKültepe Tabletleri ve Kadın Tarih Sümer’de başlar der Noah Kramer. Böyle söylemesinin bir nedeni vardır elbet. Yazıyı Sümerler bulmuştur dolayısıyla günümüze ulaşan ilk yazılı belgeler de Sümer belgeleridir. […]

Sosyal Medyada Takip Edin

Üye Olun

Yazarlar

Kategoriler

Takvim

Ekim 2018
P S Ç P C C P
« Eyl    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  

Arşivler